senior.pl - aktywni w każdym wieku

W 1386 roku w katedrze wawelskiej odbył się ślub Jadwigi Andegaweńskiej z Władysławem II Jagiełłą.

W 1478 roku w Tower of London został utopiony w beczce wina skazany na śmierć za zdradę książę Clarence Jerzy Plantagenet, młodszy brat króla Anglii Edwarda IV.

W 1546 roku zmarł Marcin Luter – niemiecki duchowny chrześcijański i tłumacz, doktor teologii. Zainicjował reformację – jako katolicki kapłan-prezbiter z zakonu augustianów postulował szereg reform. Został za to usunięty z Kościoła katolickiego i założył wczesną postać protestantyzmu zwaną luteranizmem. (ur. 1483 r.)

W 1574 roku do Krakowa przybył pierwszy polski król elekcyjny Henryk Walezy. Rządy Henryka III w Polsce i na Litwie były krótkie, wywarły jednak duży wpływ na przyszły kształt ustrojowy Rzeczypospolitej. Opracowane przez Sejm podczas bezkrólewia artykuły henrykowskie formalnie zmieniły państwo w monarchię elekcyjną z królem wybieranym po śmierci poprzednika metodą wolnej elekcji.

W 1946 roku powołano Najwyższy Trybunał Narodowy do osądzenia zbrodniarzy nazistowskich – polski sąd szczególny, zajmujący się wymierzaniem kar faszystowsko-hitlerowskim zbrodniarzom oraz zdrajcom Narodu Polskiego. Trybunał procedował w latach 1946–1948.

W 1981 roku podpisano porozumienie łódzkie kończące najdłuższy okupacyjny strajk studencki w Europie. Po odrzuceniu wniosku o rejestrację NZS na uczelniach rozpoczęły się akcje protestacyjne. Strajk rozpoczął się 29 stycznia. Strajkowało ok. 10 000 studentów łódzkich uczelni. Wysuwano postulaty, oprócz rejestracji NZS-u, m.in. zniesienia przymusu nauczania języka rosyjskiego i przedmiotów indoktrynacyjnych, zniesienia cenzury w wydawnictwach.
Po prawie miesiącu strajków, 17 lutego sąd zarejestrował pierwszą niezależną organizację w krajach bloku komunistycznego – Niezależne Zrzeszenie Studentów. 18 lutego minister Górski podpisał ze studentami Porozumienie Łódzkie, które zakończyło strajk w Łodzi oraz strajki wspierające na innych uczelniach w Polsce.

W 2014 roku w Kijowie, po zablokowaniu wniosku deputowanych opozycji o powrót do konstytucji z 2004 roku oraz po powstrzymaniu marszu na parlament, doszło do radykalizacji protestów przeciwko prezydentowi Wiktorowi Janukowyczowi. Rozpoczął się szturm Berkutu, który stopniowo przejmował barykady i ulice zajęte przez demonstrantów, a później szturmował Majdan. W starciach ulicznych było wielu zabitych i rannych po obu stronach.

W 2025 roku zmarł Marian Turski (ur. jako Mosze Turbowicz ) – polski historyk, dziennikarz i działacz społeczny pochodzenia żydowskiego, ocalały z Holocaustu. (ur. 1926 r.)

W 1473 roku urodził się Mikołaj Kopernik - wybitny astronom, matematyk, ekonomista lekarz, autor teorii heliocentrycznej, którą wyłożył w dziele "O obrotach ciał niebieskich". Zmarł w 1543 roku. Dla uczczenia zasług Mikołaja Kopernika 19 lutego jest obchodzony jako Dzień Nauki Polskiej. W 2010 roku pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 112 otrzymał na cześć Mikołaja Kopernika nazwę "copernicium".

W 1807 roku na Starym Rynku w Bydgoszczy uroczyście odczytano dekret Napoleona Bonapartego o utworzeniu Księstwa Warszawskiego.

W 1878 roku Thomas Alva Edison opatentował fonograf, jedno z pierwszych urządzeń służących do zapisu i odtwarzania dźwięku - poprzednik gramofonu.

W 1922 roku urodził się Władysław Bartoszewski - polski polityk, dziennikarz, pisarz, działacz społeczny i historyk. Były więzień hitlerowskiego obozu zagłady KL Auschwitz. Uczestnik powstania warszawskiego, żołnierz Armii Krajowej oraz działacz Polskiego Państwa Podziemnego. Napisał blisko 40 książek i prawie 1500 artykułów, głównie na temat okupacji niemieckiej. Dyplomata, odznaczony Orderem Orła białego oraz honorowy obywatel państwa Izrael. Zmarł w 2015 roku.

W 1947 roku Sejm Ustawodawczy uchwalił tzw. Małą Konstytucję, ustawę o ustroju i zakresie działania najwyższych organów Rzeczypospolitej Polskiej.

W 1973 roku otwarto Planetarium w Olsztynie.

W 1987 roku USA zniosły sankcje gospodarcze wobec PRL, nałożone po wprowadzeniu stanu wojennego.

W 2008 roku Fidel Castro ogłosił swoją rezygnację z funkcji przewodniczącego kubańskiej Rady Państwa.

W 1387 roku z okazji chrztu Litwy, król Polski i wielki książę litewski Władysław II Jagiełło, nadał szlachcie litewskiej przywilej – ochrzczeni szlachcice pełniący służbę wojskową otrzymali na własność ziemie inflanckie, prawo do swobodnego rozporządzania nimi oraz swobodne zarządzanie małżeństwem córek i innymi sprawami.

W 1816 roku powstała Szkoła Akademiczno-Górnicza w Kielcach z inicjatywy Stanisława Staszica. Uchodzi za pierwszą polską uczelnię techniczną. Nauka w szkole była bezpłatna, uczniowie zamiejscowi mogli otrzymać bezpłatne mieszkanie. W roku 1826 szkoła została przeniesiona do Warszawy, nie wznowiła tam jednak działalności i przestała istnieć.

W 1919 roku Sejm Ustawodawczy zatwierdził Józefa Piłsudskiego jako głowę państwa z tytułem Naczelnika Państwa. 14 grudnia 1922 roku Piłsudski przekazał władzę wybranemu przez Zgromadzenie Narodowe, na mocy konstytucji marcowej, pierwszemu prezydentowi RP Gabrielowi Narutowiczowi.

W 1933 roku Kongres Stanów Zjednoczonych przyjął 21. poprawkę do konstytucji znoszącą prohibicję. Prohibicja trwała od 1919 do 1933 roku. W okresie tym sprzedaż, produkcja oraz transport alkoholu były zakazane na terenie całego kraju.

W 1942 roku z inicjatywy Wacława Krzeptowskiego, który został jego przewodniczącym, powstał kolaboracyjny Komitet Góralski, będący namiastką władzy samorządowej Goralenvolku.

W 1943 roku na polu kukurydzy w środkowym Meksyku zaczął się formować wulkan Paricutín. Obecnie Paricutín wznosi się na wysokość 3170 m n.p.m.

W 2014 roku w Kijowie wskutek podpalenia przez milicjantów przy pomocy koktajli Mołotowa zajętego przez opozycję budynku konserwatorium muzycznego zerwany został krótkotrwały rozejm i doszło do najbardziej gwałtownych starć rewolucji pomiędzy demonstrantami a siłami milicji i Berkutu, w których zginęło 75 osób, a 567 odniosło obrażenia.

W 1431 roku przed kościelnym sądem biskupim we francuskim Rouen rozpoczął się proces Joanny d’Arc.

W 1613 roku Michał I Romanow został wybrany na cara Rosji. Władca ten zapoczątkował rządy nowej dynastii w Rosji, trwającej nieprzerwanie do roku 1917.

W 1848 roku Karol Marks i Fryderyk Engels ogłosili w Londynie Manifest komunistyczny.

W 1946 roku utworzono Ochotniczą Rezerwę Milicji Obywatelskiej (ORMO).

W 1955 roku otwarto nowy gmach Filharmonii Narodowej w Warszawie.

W 2005 roku w swym mieszkaniu w Warszawie został zamordowany Zdzisław Beksiński - polski malarz, inżynier, architekt, rzeźbiarz, fotograf, rysownik i artysta fantastyczny posługujący się też grafiką komputerową.

W 2022 roku Federacja Rosyjska uznała niepodległość Donieckiej Republiki Ludowej oraz Ługańskiej Republiki Ludowej.

W 1732 roku urodził się George Washington – amerykański generał, polityk, mąż stanu, wódz naczelny Armii Kontynentalnej, deputowany do Kongresu Kontynentalnego, pierwszy prezydent Stanów Zjednoczonych. Uważany jest za ojca narodu amerykańskiego. Zmarł w 1799 roku.

W 1814 roku urodził się Oskar Kolberg - polski etnograf, folklorysta, encyklopedysta, kompozytor. Zmarł w 1890 r.

W 1900 roku w konspiracyjnym lokalu w Łodzi aresztowano Józefa Piłsudskiego i zlikwidowano drukarnię „Robotnika”.

W 1931 roku przebywająca w domu zakonnym w Płocku siostra Faustyna Kowalska miała pierwsze objawienie Chrystusa.

W 1947 roku Sejm Ustawodawczy uchwalił amnestię dla żołnierzy i działaczy podziemia antykomunistycznego.

W 1978 roku Józef Łuszczek został pierwszym polskim narciarskim mistrzem świata, wygrywając bieg na 15 km podczas zawodów w Lahti we Finlandii.

W 1992 roku zmarł Tadeusz Łomnicki (ur. 1927) – polski aktor teatralny i filmowy, reżyser teatralny, dramaturg, pedagog oraz założyciel i pierwszy dyrektor warszawskiego Teatru na Woli. Uznawany jest za jednego z najwybitniejszych aktorów w historii polskiej kinematografii.

W 2022 roku w wieku ok. 17 lat padł kot o imieniu Oscar, znany z przypuszczalnej zdolności do rozpoznawania bliskiej śmierci pacjentów z hospicjum w Providence w amerykańskim stanie Rhode Island.

W 1455 roku w Moguncji zakończono druk "Biblii Gutenberga", pierwszego wydawnictwa w Europie wykonanego przy użyciu czcionki ruchomej. Jest kompletnym wydaniem Pisma Świętego. Wydrukowano ok. 200 egzemplarzy, z czego do dziś zachowało się 48, w tym jeden w Polsce.
W 2001 "Biblia Gutenberga" została wpisana na listę UNESCO Pamięć Świata.

W 1789 roku prezydentem Warszawy został Jan Dekert. Był jednym z czołowych mieszczan Warszawy. Działał na rzecz zwiększenia praw miast i mieszczan. Jako prezydent stolicy zorganizował w listopadzie 1789 roku spotkanie przedstawicieli miast królewskich zakończone tzw. „czarną procesją” i wręczeniem postulatów Stanisławowi Augustowi Poniatowskiemu. Brał udział w pracach Sejmu Czteroletniego.

W 1893 roku niemiecki inżynier Rudolf Diesel opatentował silnik wysokoprężny.

W 1963 roku urodził się Radosław Sikorski, dziennikarz i polityk, obecnie minister spraw zagranicznych.

W 1998 roku Prezydent RP Aleksander Kwaśniewski w Warszawie i papież Jan Paweł II w Watykanie ratyfikowali konkordat między Polską a Stolicą Apostolską.

W 1999 roku premier RP Jerzy Buzek kontrasygnował akt ratyfikujący Traktat północnoatlantycki i przystąpienie Polski do NATO.

W 2011 roku z linii montażowej FSO zjechał ostatni samochód.

W 1582 roku papież Grzegorz XIII wydał bullę "Inter gravissimas" wprowadzającą kalendarz gregoriański.

W 1792 roku papież Pius VI skierował do carycy Katarzyny II podziękowanie, w którym nazwał ją heroiną stulecia i sławił jej podboje, wśród których wymienił I rozbiór Polski.

W 1833 roku zainaugurował działalność Teatr Wielki w Warszawie.

W 1928 roku Prezydent Rzeczypospolitej Ignacy Mościcki wydał rozporządzenie o utworzeniu Biblioteki Narodowej.

W 1953 roku w więzieniu mokotowskim miała miejsce egzekucja gen. Emila Augusta Fieldorfa – legionisty, wyższego oficera Wojska Polskiego, organizatora i dowódcy Kedywu AK oraz członka dowództwa podziemnego wojska, jednego z kandydatów do objęcia dowództwa powojennej konspiracji antykomunistycznej.

W 1995 roku w Instytucie Badań Jądrowych w Otwocku-Świerku wyłączono pierwszy polski badawczy reaktor jądrowy EWA.

W 2008 roku Raúl Castro zastąpił oficjalnie swego brata Fidela na stanowisku przewodniczącego Rady Państwa Republiki Kuby.

W 2022 roku rozpoczęła się inwazja Rosji na Ukrainę, stanowiąca eskalację wojny trwającej od 2014 roku. Została poprzedzona rosyjskim żądaniem wykluczenia możliwości dalszego poszerzania NATO i redukcji potencjału militarnego sojuszu w Europie Środkowo-Wschodniej do stanu sprzed 1997 roku.

W 1831 roku w czasie powstania listopadowego wojska powstańcze odniosły zwycięstwo w bitwie pod Białołęką i powstrzymały szturm Rosjan na Warszawę pod Olszynką Grochowską.

W 1842 roku urodził się Karol May – niemiecki pisarz, twórca postaci Winnetou i Old Shatterhanda, przez kilka pokoleń czytelników uznawany za jednego z najlepszych autorów prozy przygodowo-podróżniczej.

W 1932 roku Adolf Hitler otrzymał obywatelstwo niemieckie.

W 1943 roku urodził się George Harrison - brytyjski muzyk, członek założyciel zespołu The Beatles. (zm. w 2001 r.)

W 1956 roku Nikita Chruszczow podczas XX Zjazdu KPZR wygłosił referat "O kulcie jednostki i jego następstwach".

W 1969 roku 18-letni czeski uczeń Jan Zajíc dokonał aktu samospalenia, protestując przeciw okupacji Czechosłowacji przez wojska Układu Warszawskiego.

W 2022 roku Rosja została zawieszona w prawach członka Rady Europy.

W 1815 roku Napoleon Bonaparte uciekł z Elby. 1 marca wylądował z oddziałami liczącymi około 800 ludzi na Riwierze. Rozpoczął w ten sposób tak zwany „lot orła” – blisko trzytygodniową podróż do stolicy, w trakcie której z wygnańca na powrót stał się cesarzem Francuzów. Okres od 1 marca do abdykacji po przegranej bitwie pod Waterloo 22 czerwca 1815 roku w historii jest nazywany" 100 dni Napoleona" .

W 1832 roku odbył się pierwszy paryski koncert Fryderyka Chopina.

W 1896 roku francuski chemik i fizyk Henri Becquerel, obserwując wpływ skały zawierającej uran na materiał światłoczuły, odkrył zjawisko radioaktywności.

W 1914 roku został zwodowany „Britannic”, bliźniaczy statek „Titanica”. Zatonął w 1916 roku wpadając podczas rejsu po Morzu Egejskim na niemiecką minę podwodną.

W 1924 roku przed Sądem Ludowym w Monachium rozpoczął się proces Adolfa Hitlera i pozostałych organizatorów puczu monachijskiego - nieudanej próby przeprowadzenia zamachu stanu w Republice Weimarskiej. Pucz zakończył się rozwiązaniem Narodowosocjalistycznej Niemieckiej Partii Robotników (NSDAP) i skazaniem Hitlera na pięć lat więzienia.

W 1927 roku " Mazurek Dąbrowskiego" został oficjalnie polskim hymnem państwowym. Pieśń powstała w 1797 roku we Włoszech. Autorem tekstu jest Józef Wybicki, a muzyka przypisywana jest Michałowi Kleofasowi Ogińskiemu.

W 1999 roku Prezydent RP Aleksander Kwaśniewski podpisał dokumenty ratyfikujące polskie członkostwo w NATO.

W 2001 roku podpisano Traktat nicejski. Celem Traktatu było zreformowanie Unii Europejskiej, by mogła sprawnie działać po przyjęciu 10 nowych krajów z Europy Środkowej i Południowej. Z tego powodu w pracach nad TN aktywnie uczestniczyły delegacje rządowe krajów kandydujących, choć formalnie Traktat podpisało tylko 15 państw członkowskich. TN wszedł w życie 1 lutego 2003 roku.

W 1335 roku król Kazimierz III Wielki wydał przywilej lokacyjny dla Kazimierza, obecnie dzielnicy Krakowa. Do przełomu XVIII wieku był samodzielnym miastem, położonym na południe od Krakowa, oddzielonym od niego nieistniejącą już odnogą Wisły. Jego północno-wschodnią część zajmowała dzielnica żydowska. Przez wiele wieków Kazimierz był miejscem współistnienia i przenikania się kultury żydowskiej i chrześcijańskiej. Obecnie stanowi jedną z ważniejszych atrakcji turystycznych Krakowa, jest też jednym z ośrodków życia kulturalnego miasta.

W 1900 roku założono klub piłkarski Bayern Monachium.

W 1913 roku urodził się Irwin Shaw, amerykański prozaik i scenarzysta filmowy; autor powieści "Młode lwy', "Pogoda dla bogaczy", "Hotel św. Augustyna". Zmarł w 1984 roku.

W 1933 roku spłonął gmach Reichstagu, co stało się decydującym krokiem do przejęcia władzy przez zwolenników Adolfa Hitlera.

W 1945 roku żołnierze 1. Armii Wojska Polskiego wkopali pod Czelinem pierwszy słup graniczny na Odrze.

W 1950 roku została po raz pierwszy zastosowana szczepionka przeciwko wirusowi polio, wywołującemu chorobę Heinego-Medina. Pierwsze masowe szczepienie miało miejsce w roku 1958 roku w Kongo.
Wynalazcą szczepionki był polski lekarz Hilary Koprowski, mieszkający w USA.

W 1951 roku ukazało się pierwsze wydanie tygodnika „Polityka”.

W 2010 roku podczas XXI Zimowych Igrzysk Olimpijskich w Vancouver Justyna Kowalczyk zdobyła złoty medal w biegu narciarskim na 30 km techniką klasyczną, a Katarzyna Bachleda-Curuś, Katarzyna Woźniak i Luiza Złotkowska medal brązowy w łyżwiarstwie szybkim.

W 2015 roku w centrum Moskwy został zastrzelony opozycyjny polityk Boris Niemcow.

W 1812 roku w Warszawie zmarł Hugo Kołłątaj – duchowny, publicysta, jeden z najwybitniejszych działaczy polskiego Oświecenia, współtwórca Komisji Edukacji Narodowej i Konstytucji 3 Maja.

W 1854 roku założono amerykańską Partię Republikańską, jedną z dwóch głównych sił politycznych w Stanach Zjednoczonych, obok Partii Demokratycznej. Współcześni republikanie są konserwatystami w kwestiach społecznych, w ekonomii opowiadają się za minimalną ingerencją państwa w gospodarkę, są bliscy neoliberalizmowi.

W 1935 roku amerykański chemik Wallace Hume Carothers wynalazł nylon - syntetyczne polimery służące m.in. do wytwarzania włókien syntetycznych o bardzo dużej wytrzymałości na rozciąganie i łatwo dającego się barwić. Stosowany jest przede wszystkim do produkcji dzianin, tkanin, lin i żyłek, a także, ze względu na doskonałe właściwości mechaniczne, do panewek łożysk, kół zębatych itp.

W 1953 roku biologowie James Watson i Francis Crick ogłosili odkrycie struktury DNA, za co otrzymali Nagrodę Nobla w 1962 r.

W 1981 roku w Polsce wprowadzono kartki na mięso i wędliny. Obowiązywały do końca lipca 1989 r., jednakże już od 1986 r. legalnie dostępne było tzw. mięso z uboju gospodarczego.


W 1986 roku został śmiertelnie postrzelony szwedzki polityk, urzędujący premier Olof Palme. Premier bez agentów ochrony wracał późnym wieczorem w towarzystwie żony do domu z kina. Sprawca oddał dwa strzały z bardzo bliskiej odległości w plecy polityka, lekko poszkodowana została też Lisbeth Palme. Polityk został przewieziony do szpitala, gdzie 1 marca o godzinie 00:06 oficjalnie potwierdzono jego zgon. (ur. w 1927 r.)

W 2013 papież Benedykt XVI zrezygnował z urzędu. Od tego dnia do śmierci w 2022 r. był emerytowanym papieżem, pierwszym od XV wieku, który dobrowolnie zrzekł się swojego stanowiska.

W 2022 roku prezydent Wołodymyr Zełenski podpisał wniosek o członkostwo Ukrainy w Unii Europejskiej.

W 1681 roku król Jan III Sobieski wydał dekret zakazujący prawosławnym publicznego manifestowania swej wiary i domagania się zwrotu przejętych przez unitów cerkwi i klasztorów.

W 1794 roku w Teatrze Narodowym w Warszawie odbyła się premiera wodewilu "Cud mniemany, czyli Krakowiacy i Górale" z muzyką Jana Stefaniego do libretta Wojciecha Bogusławskiego.

W 1869 roku Dmitrij Mendelejew ukończył pierwszą wersję układu okresowego pierwiastków chemicznych, tytułując go "Eksperymentem układu pierwiastków w oparciu o ich masę atomową i chemiczne podobieństwo".

W 1938 roku zmarł Władysław Grabski – polityk endecji, ekonomista i historyk, premier. Zapisał się w historii zwłaszcza jako osoba odpowiedzialna za reformę skarbową i walutową.

W 1971 roku anulowano decyzję o podwyżkach cen detalicznych mięsa, przetworów mięsnych oraz innych artykułów spożywczych wprowadzoną 12 grudnia 1970 roku, która doprowadziła do wybuchu wydarzeń grudniowych.

W 1978 roku z cmentarza w szwajcarskim Vevey skradziono trumnę ze zwłokami Charliego Chaplina w celu wymuszenia okupu od rodziny. Sprawcy (Polak i Bułgar) zostali aresztowani 18 maja, a trumnę znaleziono we wskazanym przez nich miejscu.

W 2011 roku w Warszawie w niewyjaśnionych okolicznościach zginęła Jolanta Brzeska, działaczka społeczna zaangażowana w obronę eksmitowanych lokatorów. Po śmierci jej wizerunek zaczął być wykorzystywany przez przedstawicieli ruchu lokatorskiego jako symbol walki przeciw eksmisjom.

W 2022 roku Parlament Europejski przyjął złożony dzień wcześniej wniosek Ukrainy o przystąpienie do Unii Europejskiej.

W 1791 roku we Francji bracia Chappe rozpoczęli eksperymenty z przesyłaniem wiadomości przy użyciu semaforowego telegrafu optycznego, polegającego na obserwacji wzrokowej nadawanych w różny sposób sygnałów. Był to szybszy sposób przekazywania informacji niż przekazywanie jej drogą ustną czy pisemną. Został wyparty ostatecznie przez telegraf elektryczny w drugiej połowie XIX wieku.

W 1861 roku na Powązkach w Warszawie odbył się demonstracyjny pogrzeb pięciu zabitych przez wojsko carskie podczas demonstracji 27 lutego. W pogrzebie uczestniczyli przedstawiciele wszystkich cechów, stanów społecznych i wyznań.

W 1864 roku cesarz Aleksander II Romanow wydał dekret o uwłaszczeniu chłopów w Królestwie Polskim. Było to
uwłaszczenie pełne i natychmiastowe, połączone ze zniesieniem obciążeń feudalnych, tj. poddaństwa, pańszczyzny, czynszu, darmoch itp. Uwłaszczenie przeprowadzono za odszkodowaniem pieniężnym przyznanym byłym właścicielom, głównie szlachcie i klerowi.

W 1874 roku odbyło się ostatnie nabożeństwo w kościele w Trzęsaczu, który następnie został zniszczony w wyniku podmywania klifu przez Bałtyk. Pierwotnie świątynia znajdowała się w odległości ok. 1,8-2 km od brzegu morza, pośrodku wsi. Do naszych czasów zachowała się jedynie południowa ściana o długości 12 m i wysokości 6 m znajdująca się u szczytu klifu.

W 1931 roku urodził się Michaił Gorbaczow – polityk komunistyczny, ostatni sekretarz KPZR i prezydent ZSRR, laureat Pokojowej Nagrody Nobla, nazywany powszechnie „grabarzem Związku Radzieckiego”. W historii zapisał się jako autor prób reform komunistycznego imperium, słynnej pieriestrojki (przebudowy) i głasnosti (jawności), oraz inicjator zakończenia napięcia zimnowojennego. Zmarł w 2022 r.

W 1955 roku PZPN został członkiem UEFA.

W 1993 roku założono fundację Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy. Jest to fundacja o charakterze filantropijnym, której podstawowym celem według statutu jest: „działalność w zakresie ochrony zdrowia polegająca na ratowaniu życia chorych osób, w szczególności dzieci, i działanie na rzecz poprawy stanu ich zdrowia, jak również na działaniu na rzecz promocji zdrowia i profilaktyki zdrowotnej”.

W 1896 roku około 110 górników zginęło w pożarze w kopalni „Kleofas” w Katowicach.

W 1921 roku Polska zawarła układ z Rumunią o wzajemnej pomocy militarnej w razie ataku ze strony Rosji. Odradzająca się po pierwszej wojnie światowej Polska potrzebowała wsparcia swoich granic. W wyniku podjętych rokowań, uzyskała ona ochronę wschodniej granicy w postaci przymierza polsko-rumuńskiego.

W 1947 roku Najwyższy Trybunał Narodowy w Warszawie ogłosił wyroki w procesie byłych wysokich przedstawicieli hitlerowskich władz stolicy. Ludwig Fischer, Max Daume i Josef Meisinger skazani zostali na karę śmierci, a Ludwig Leist na 8 lat pozbawienia wolności.

W 1948 roku przed Rejonowym Sądem Wojskowym w Warszawie rozpoczął się proces rotmistrza Witolda Pileckiego.
Rotmistrz Pilecki został oskarżony o:
- zorganizowanie na terenie Polski sieci wywiadowczej na rzecz gen. Andersa;
- przygotowywanie zbrojnego zamachu na grupę dygnitarzy MBP;
- przyjęcie korzyści majątkowej od osób działających w interesie obcego rządu;
- zorganizowanie trzech składów broni oraz nielegalne posiadanie broni palnej, amunicji i materiałów wybuchowych;
- brak rejestracji w Rejonowej Komendzie Uzupełnień;
- posługiwanie się fałszywymi dokumentami.

W 1955 roku w programie muzycznym Louisiana Hayride po raz pierwszy na antenie telewizyjnej wystąpił Elvis Presley.

W 2011 roku Adam Małysz ogłosił zakończenie kariery sportowej.

W 2012 roku w katastrofie kolejowej pod Szczekocinami zginęło 16 osób, a 57 zostało rannych.

W 1386 roku Władysław II Jagiełło został koronowany w katedrze wawelskiej na króla Polski. Był najdłużej panującym polskim monarchą. Zmarł w 1434 roku.

W 1789 roku odbyło się pierwsze posiedzenie Kongresu Stanów Zjednoczonych i weszła w życie Konstytucja Stanów Zjednoczonych.

W 1818 roku w Moskwie odsłonięto pomnik Minina i Pożarskiego, poświęcony przywódcom zbrojnych oddziałów ochotników w czasie polskiej interwencji podczas wielkiej smuty i wyparciu sił polsko-litewskich z Moskwy w 1612 roku.
Od 2005 roku pod pomnikiem odbywają się centralne obchody Dnia Jedności Narodowej - święta narodowego Rosji (4 listopada).

W 1918 roku wybuchła pandemia grypy „hiszpanki”, która zabiła(w/g różnych źródeł) od 50 do 100 milionów osób.

W 1932 roku urodził się Ryszard Kapuściński – polski reportażysta, publicysta, poeta i fotograf, zwany „cesarzem reportażu”. Należy do czołówki najczęściej tłumaczonych autorów polskich. Zmarł w 2007 roku.

W 1954 roku amerykańscy lekarze Joseph Murray i John Merrill dokonali w Bostonie pierwszego udanego przeszczepu nerki.

W 2020 roku w szpitalu w Zielonej Górze potwierdzono pierwszy w Polsce przypadek zakażenia wirusem SARS-CoV-2.

W 1616 roku dzieło Mikołaja Kopernika "De revolutionibus orbium coelestium" (O obrotach sfer niebieskich) trafiło na kościelny indeks ksiąg zakazanych. Dzieło zawiera wykład heliocentrycznej i heliostatycznej budowy wszechświata. Na owe czasy stanowiło przewrót w nauce i ówczesnym światopoglądzie. Ukazało się drukiem w Norymberdze w 1543 r.

W 1940 roku w Moskwie podjęto uchwałę o rozstrzelaniu polskich jeńców wojennych przebywających w obozach sowieckich w Kozielsku, Starobielsku i Ostaszkowie oraz innych polskich więźniów przetrzymywanych przez NKWD.

W 1946 roku w przemówieniu w Fulton w stanie Missouri Winston Churchill po raz pierwszy użył określenia „żelazna kurtyna”, określającego linię podziału Europy na blok wschodni i zachodni. Przemówienie to przyjmuje się za początek zimnej wojny.

W 1947 roku w Norymberdze rozpoczął się proces prawników nazistowskiego wymiaru sprawiedliwości. Był to trzeci z 12 procesów norymberskich, które odbyły się przed amerykańskimi trybunałami wojskowymi po zakończeniu procesu głównych zbrodniarzy wojennych przed Międzynarodowym Trybunałem Wojskowym w Norymberdze. Na ławie oskarżonych zasiedli członkowie nazistowskiego wymiaru sprawiedliwości i niemieccy prawnicy, którzy współpracowali z władzami III Rzeszy. Proces trwał do 4 grudnia 1947 roku.

W 1953 roku zmarł Józef Stalin - radziecki rewolucjonista bolszewicki, dyktator, polityk i zbrodniarz komunistyczny pochodzenia gruzińskiego, odpowiedzialny za śmierć milionów ludzi.

W 1960 roku kubański fotograf Alberto Korda wykonał najsłynniejsze zdjęcie Ernesto „Che” Guevary, latynoamerykańskiego rewolucjonisty, ideologa, pisarza, z zawodu lekarza.

W 2006 roku odbyła się premiera 1. odcinka serialu telewizyjnego "Ranczo" w reżyserii Wojciecha Adamczyka.

W 2013 roku Maciej Berbeka, Adam Bielecki, Tomasz Kowalski i Artur Małek dokonali pierwszego zimowego wejścia na ośmiotysięcznik Broad Peak w paśmie Karakorum. W drodze powrotnej Berbeka i Kowalski zginęli.

W 1475 roku urodził się Michał Anioł ( właśc. Michelangelo di Lodovico Buonarroti Simoni) - włoski rzeźbiarz, malarz, poeta i architekt epoki Odrodzenia. Zaliczany obok Leonarda da Vinci i Rafaela Santiego do trójki największych artystów epoki Renesansu, a także uznawany za jednego z najwybitniejszych artystów w dziejach świata. Jest autorem m.in. fresków w kaplicy Sykstyńskiej. Wśród rzeźb najbardziej znane są Pietà i Dawid, a z dzieł architektonicznych – projekt kopuły bazyliki św. Piotra. Zmarł w 1564 r.

W 1745 roku urodził się Kazimierz Pułaski - bohater walk o wolność dwóch narodów, polskiego i amerykańskiego, jeden z dowódców i marszałek konfederacji barskiej, generał i bohater wojny o niepodległość USA, wolnomularz. Nazywany jest „ojcem amerykańskiej kawalerii”. W 2009 roku amerykański kongres przyznał mu honorowe obywatelstwo USA. Zginął w 1779 roku pod Savannah.

W 1890 roku żydowscy emigranci z Polski założyli osadę (dziś miasto w Izraelu) Rechowot. Otrzymali oni finansowe wsparcie ze strony barona Edmonda de Rothschilda.

W 1902 roku założono klub piłkarski Real Madryt.

W 1929 roku Wanda Grabińska została pierwszą kobietą na stanowisku sędziowskim w Polsce.

W 1976 roku otwarto Muzeum Karola Szymanowskiego w willi „Atma” w Zakopanem.

W 2003 roku miała miejsce akcja policyjna przeprowadzona w miejscowości Magdalenka (województwo mazowieckie), w wyniku której zginęło dwóch policyjnych antyterrorystów i dwóch przestępców, a siedemnastu policjantów odniosło obrażenia. Akcja została przeprowadzona w nocy z 5 na 6 marca 2003 roku. Jej celem było zatrzymanie zaliczanych do najgroźniejszych przestępców w Polsce – Roberta Cieślaka i Białorusina Igora Pikusa, członków tzw. gangu „Mutantów” z Piastowa koło Warszawy.

W 321 roku cesarz rzymski Konstantyn I Wielki wydał edykt ustanawiający niedzielę dniem wolnym od pracy w urzędach, rzemiośle i handlu, natomiast nie zakazujący pracy w rolnictwie. Zarządzenie zmieniało długość tygodnia (do tej chwili obowiązywał tydzień 8 dniowy) i sankcjonowało przyjęty w chrześcijaństwie zwyczaj święcenia pierwszego dnia tygodnia - niedzieli.

W 1000 roku zaczął się I zjazd gnieźnieński. Cesarza Otton III odbywając pielgrzymkę do grobu biskupa Wojciecha spotkał z księciem Bolesławem Chrobrym i jego synami w celu pozyskania relikwii męczennika. Otton III pragnął także pozyskać Bolesława dla realizacji swych planów. Podczas zjazdu Otton III nałożył na głowę Bolesława diadem cesarski oraz obdarował go kopią Włóczni św. Maurycego – jednym z symboli władzy cesarskiej.
Głównym efektem zjazdu było utworzenie, metropolii gnieźnieńskiej, na czele której postawiono brata św. Wojciecha – Radzima Gaudentego oraz powołanie podległych jej nowych biskupstw-sufraganii w Krakowie, Kołobrzegu i Wrocławiu.

W 1274 roku zmarł Tomasz z Akwinu - włoski filozof, jeden z najwybitniejszych myślicieli w dziejach chrześcijaństwa, święty Kościoła katolickiego. (ur. w 1225 r.)

W 1911 roku urodził się Stefan Kisielewski – polski prozaik, publicysta, kompozytor, krytyk muzyczny, pedagog, poseł na Sejm PRL II i III kadencji z ramienia Znaku, członek założyciel Unii Polityki Realnej. (zm. w 1991 r.)

W 1912 roku norweski badacz polarny Roald Amundsen ogłosił zdobycie bieguna południowego, którego dokonał 14 grudnia 1911 roku.

W 1916 roku w Monachium założono przedsiębiorstwo motoryzacyjne BMW.

W 1950 roku Sejm Ustawodawczy przyjął ustawę wprowadzającą nakaz pracy. Administracyjne skierowanie do pracy otrzymywali absolwenci szkół średnich i wyższych. Nakaz pracy wydawano na 3 lata, po których pracownik uzyskiwał swobodę zmiany pracy.

W 2009 roku w Stoczni Szczecińskiej "Nowa" zwodowano ostatni statek – kontenerowiec „Fesco Vladimir” dla armatora rosyjskiego.

W 1817 roku założono Nowojorską Giełdę Papierów Wartościowych

W 1910 roku w Kopenhadze, podczas II Międzynarodowego Zjazdu Kobiet Socjalistek, ogłoszono dzień 8 marca Międzynarodowym Dniem Kobiet.

W 1917 roku w Piotrogrodzie, ówczesnej stolicy Imperium Rosyjskiego, wybuchła rewolucja przeciwko carowi Mikołajowi II Romanowowi i samowładztwu. Spowodowała utworzenie się dwuwładzy w Rosji, zakończonej przez przewrót bolszewicki (rewolucję październikową). Rewolucja trwale obaliła monarchię w Rosji.

W 1935 roku w Tokio padł pies rasy akita, który czekał nieprzerwanie w tym samym miejscu prawie 10 lat na przybycie swojego pana przy tokijskiej stacji w dzielnicy Shibuya. Doceniając wierność, lojalność i oddanie psa, mieszkańcy Tokio wybudowali obok dworca jego pomnik. Życie Hachikō stało się podstawą filmu z 1987 pod tytułem "Hachikō Monogatari". Film opowiada historię życia Hachikō i duchowego połączenia z jego panem, profesorem Ueno. W 2009 na ekrany kin wszedł amerykański remake filmu "Hachikō Monogatari" pt:" Mój przyjaciel Hachiko", w którym w roli profesora wystąpił Richard Gere.

W 1946 roku wydano dekret, na mocy którego na własność państwa polskiego przeszły wszelkie majątki Rzeszy Niemieckiej i Wolnego Miasta Gdańska oraz ich obywateli.

W 1968 roku wiec studencki na Uniwersytecie Warszawskim zapoczątkował tzw. wydarzenia marcowe. Podczas wiecu na dziedziniec uniwersytetu przybyły oddziały ZOMO i ORMO i umundurowani milicjanci. Na dziedzińcu rozpoczęła się akcja pacyfikacyjna. Milicjanci atakowali zarówno studentów, jak i pracowników naukowych. Po akcji na terenie UW do końca dnia milicja toczyła walki uliczne. Według informacji MSW 9 marca do walki na ulicach Warszawy ze studentami użyto 1335 funkcjonariuszy umundurowanych, 510 cywilnych oraz 400 ormowców.

W 2015 roku otwarto pierwszy odcinek II linii warszawskiego metra. Obecnie wykorzystywany odcinek liczy 18 stacji i 19 kilometrów. Łączy dzielnicę Bemowo na lewym brzegu z Targówkiem na prawym brzegu Wisły. Ukończenie linii (21 stacji) planowane jest w 2026.

W 1454 roku urodził się Amerigo Vespucci, włoski kupiec, żeglarz i podróżnik. Od jego nazwiska pochodzi nazwa kontynentu Ameryka. Zmarł w 1512 r.

W 1497 roku przebywający na studiach prawniczych w Bolonii Mikołaj Kopernik, podczas obserwacji zakrycia gwiazdy Aldebaran przez Księżyc doszedł do wniosku, że teoria geocentryczna budowy wszechświata jest błędna.

W 1652 roku po raz pierwszy wykorzystano liberum veto, zrywając obrady Sejmu.

W 1820 roku zniesiono inkwizycję hiszpańską - kościelną instytucję powołaną do walki z herezjami. W rzeczywistości inkwizycja hiszpańska, w odróżnieniu od papieskiej, w niewielkim stopniu zajmowała się heretykami sensu stricto, lecz skupiała się na badaniu prawdziwości nawróceń dawnych wyznawców judaizmu i islamu lub szczerości wiary ich potomków.

W 1918 roku stolica Rosji została przeniesiona z Piotrogrodu do Moskwy.

W 1961 roku miała miejsce premiera filmu „Nóż w wodzie” w reżyserii Romana Polańskiego. Ten dramat psychologiczny rozgrywany pomiędzy trzeba osobami na jachcie na Mazurach jest do dziś jednym z najważniejszych filmów w historii polskiej kinematografii. Debiut pełnometrażowy Polańskiego osiągnął duży sukces za granicą, przynosząc sławę reżyserowi.
W filmie zagrali Leon Niemczyk, Jolanta Umecka i Zbigniew Malanowicz.

W 1990 roku obserwatorium meteorologicznym na Śnieżce zmierzono rekordową w Polsce prędkość porywu wiatru - 346 km/h.

W 2006 roku zmarła Hanka Bielicka (właśc. Anna Weronika Bielicka) – polska aktorka, artystka kabaretowa i romanistka. (ur. w 1915 r.)

W 2012 roku Adam Bielecki i Janusz Gołąb dokonali pierwszego zimowego wejścia na ośmiotysięcznik Gaszerbrum I w Karakorum.